Phong thủy xe máy bao gồm những quan niệm về màu xe, biển số, vật treo ở chìa khoá hay tay lái, ngày nhận xe mới và chỗ để xe trong nhà; nguyên tắc chung là chọn những gì khiến người lái vui, yên tâm, nhưng không để vật gì cản trở việc điều khiển xe. Với xe máy, ranh giới giữa quan niệm và an toàn càng rõ: người lái ngồi ngoài trời, mọi vật đung đưa trên tay lái đều có thể vướng vào tay, vào phanh.
Xe máy có mặt ở gần như mọi gia đình Việt, từ Lạng Sơn tới Cà Mau, nên các quan niệm quanh nó cũng phong phú và khác nhau theo vùng. Bài này gom những quan niệm hay nghe nhất, giải thích chỗ chúng bắt nguồn, và đặt cạnh lời khuyên an toàn tương ứng. Phần màu xe theo ngũ hành và ý nghĩa biển số được bàn kỹ ở các bài riêng trong danh mục, ở đây chỉ nói điểm khác của xe máy.
Màu xe máy: điều gì khác so với ô tô
Nguyên lý gán màu vào ngũ hành cho xe máy cũng giống ô tô: trắng, bạc thuộc Kim; đen, xanh dương thuộc Thủy; xanh lá thuộc Mộc; đỏ, cam thuộc Hỏa; vàng, nâu thuộc Thổ. Nhiều người chọn màu xe máy theo mệnh của mình, hoặc theo mệnh của người được tặng xe, như một cách gửi gắm lời chúc.
Điểm khác là xe máy có kích thước nhỏ, người lái lộ ra ngoài, nên độ dễ thấy của cả xe và người là yếu tố an toàn quan trọng. Một chiếc xe máy màu đen, người lái mặc áo khoác tối màu, đi buổi tối hay lúc mưa trên đường quốc lộ, là tổ hợp khó thấy nhất với ô tô và xe tải. Nếu bạn chọn xe tối màu vì hợp mệnh hay vì thích, hãy bù lại bằng áo khoác, áo mưa sáng màu hoặc có dải phản quang, và luôn bật đèn đúng lúc.
Một điểm khác nữa là xe máy được dùng chung trong gia đình nhiều hơn ô tô: bố đi làm, mẹ đi chợ, con đi học thêm. Chọn màu theo mệnh của một người trong khi nhiều người cùng đi là chuyện khó vẹn. Nhiều gia đình chọn màu trung tính, hoặc để người dùng chính quyết định. Đây là quan niệm, mức tin tuỳ mỗi người.
Móc khoá và vật treo ở chìa khoá
Quan niệm. Móc khoá hình con giáp, đồng xu, túi bình an, hạt gỗ là món quà hay gặp, đặc biệt dịp Tết hay khi mua xe mới. Người ta tin vật nhỏ đi theo người lái sẽ nhắc nhở cẩn thận và mang lại may mắn.
Rủi ro của chùm khoá nặng. Khi chìa khoá cắm vào ổ, một chùm móc khoá nặng đung đưa liên tục sẽ làm mòn ổ khoá và chìa theo thời gian, lâu dần chìa khó xoay hoặc kẹt. Nhiều thợ sửa xe khuyên giữ chùm khoá gọn và nhẹ.
Vướng đầu gối. Ở nhiều mẫu xe tay ga, ổ khoá nằm thấp gần đầu gối người lái. Chùm khoá to, có vật cứng, có thể va vào chân khi vào cua hoặc khi rẽ gấp.
Cách dung hoà. Chỉ để một móc nhỏ gắn ở chìa xe, còn các chìa khác và vật trang trí để riêng một chùm cất trong cốp hoặc túi. Bạn có thể xem vật phẩm có ghi rõ chất liệu tại Vật Phẩm Phong Thủy nếu muốn chọn một món nhỏ, nhẹ, bền cho chìa xe.
Đồ treo ở tay lái và gương: những điều nên tránh
Treo đồ lên tay lái xe máy là thói quen rất phổ biến, từ túi đồ chợ tới bùa nhỏ, chuông nhỏ, dây tua rua trang trí. Dù vì quan niệm hay vì tiện, những điều sau nên tránh:
- Treo túi nặng hai bên tay lái: làm xe mất cân bằng, đánh lái nặng, túi có thể đánh vào bánh trước khi xe xóc.
- Treo vật dài, dây tua rua quanh tay phanh: có thể vướng vào tay phanh, cản trở việc bóp phanh gấp.
- Gắn nhiều vật trang trí trên gương chiếu hậu: che một phần mặt gương, làm gương rung lắc khiến hình ảnh phía sau mờ.
- Treo vật kim loại kêu leng keng: theo quan niệm có người coi là "xua điều xấu", thực tế tiếng kêu liên tục có thể làm người lái mệt và át tiếng còi xe khác.
- Treo vật che đèn pha, đèn xi nhan: giảm khả năng người khác nhìn thấy bạn.
Nếu muốn mang theo vật có ý nghĩa, bạn nên cất trong cốp xe, túi áo hoặc gắn chặt vào phần thân xe không ảnh hưởng điều khiển. Ý nghĩa của vật không giảm đi khi nó được cất gọn.
Mũ bảo hiểm: "vật hộ thân" thật sự của người đi xe máy
Trong các quan niệm về bình an khi đi đường, có một vật được chứng minh rõ ràng là giảm thương tích: chiếc mũ bảo hiểm đạt chuẩn, đội đúng cách, cài quai chắc. Nếu phong thủy xe máy có một "vật hộ thân" đáng tin nhất, thì đó là chiếc mũ này.
Một số người chọn mũ theo màu hợp mệnh, đó là việc vô hại nếu mũ vẫn đạt chuẩn. Điều đáng lưu ý là không dán, khoan, gắn thêm vật trang trí cứng lên vỏ mũ, vì có thể làm yếu lớp vỏ hoặc tạo điểm vướng khi ngã. Mũ đã chịu va đập mạnh nên thay, dù bề ngoài không thấy nứt, vì lớp xốp bên trong có thể đã bị nén.
Với trẻ nhỏ, nhiều gia đình có thói quen buộc vòng, bùa bình an trên người trẻ khi chở đi xa. Đây là quan niệm của mỗi nhà; nhưng một chiếc mũ bảo hiểm vừa đầu trẻ và việc không để trẻ đứng phía trước người lái mới là những điều làm giảm rủi ro thật.
Đi kèm mũ là những thứ ít được nhắc trong các bài phong thủy nhưng có tác dụng rõ: găng tay giúp bám tay lái và bảo vệ bàn tay khi ngã, giày kín mũi thay dép lê, áo khoác có dải phản quang khi đi đêm. Nếu muốn gửi gắm lời chúc bình an cho người thân hay đi xe máy đường xa, một bộ đồ bảo hộ đầy đủ là cách gửi thiết thực. Phong thủy nói tới sự che chở; những món đồ này là sự che chở có thể chạm vào được.
Một số tục kiêng khi đi xe máy và cách hiểu tỉnh táo
Bảng dưới gom vài tục kiêng nghe được ở nhiều vùng. Cột cuối ghi cách hiểu thực tế có thể rút ra, nếu có.
| Tục kiêng hay nghe | Lý giải theo quan niệm | Cách hiểu tỉnh táo |
|---|---|---|
| Kiêng cho mượn xe mới trong những ngày đầu | Sợ "mất vía" xe, xe về tay người khác trước | Xe mới cần chạy rốt-đa theo hướng dẫn; người lạ xe dễ lái mạnh tay |
| Kiêng dắt xe ra khỏi nhà rồi quay lại lấy đồ | Coi là điềm trục trặc khi đi xa | Quay lại lấy đồ là bình thường; điều nên làm là kiểm đủ giấy tờ, ví, điện thoại trước khi đi |
| Kiêng xe mới đi qua nghĩa địa ngày đầu | Sợ không lành | Không có cơ sở; tôn trọng nơi an nghỉ bằng cách đi chậm, không bấm còi |
| Kiêng ngồi lên yên xe của người khác | Có nơi coi là mạo phạm | Phép lịch sự: hỏi trước khi ngồi lên xe người khác |
| Kiêng chở người say rượu | Coi là rước điều xấu | Người say khó giữ thăng bằng khi ngồi sau, dễ ngã |
Tục kiêng là một phần văn hoá, mỗi nơi một khác. Bạn có thể giữ những tục kiêng mình thấy có ý nghĩa, miễn là không biến chúng thành nỗi lo hay lý do bỏ qua những việc an toàn cơ bản.
Tặng xe máy cho con, cho cha mẹ: chọn theo quan niệm hay theo người dùng
Tặng xe cho con vào đại học, đi làm. Nhiều gia đình chọn màu theo mệnh của con như một lời chúc. Điều nên xét trước là con đã đủ tuổi và có giấy phép lái loại xe đó chưa, xe có vừa tầm chân, vừa sức dắt của con không. Một chiếc xe quá to, quá nặng so với người lái là rủi ro thật hơn mọi quan niệm về màu.
Tặng xe cho cha mẹ lớn tuổi. Người lớn tuổi thường hợp với xe nhẹ, yên thấp, dễ chống chân, phanh dễ bóp. Một số người già ngại xe màu đen hoặc trắng toát vì quan niệm riêng; hỏi ý cha mẹ trước khi chọn màu là cách tôn trọng tốt nhất.
Chọn ngày trao xe. Gia đình nào có tập quán xem ngày thì có thể chọn ngày tốt để trao. Nhưng nên trao khi giấy tờ, bảo hiểm đã xong, người nhận đã thử xe ở nơi vắng, để món quà không trở thành gánh lo.
Đi kèm món quà. Cùng với, hoặc thay cho, một vật phẩm cầu bình an, một chiếc mũ bảo hiểm tốt, một bộ áo mưa sáng màu là món quà đi kèm thiết thực. Nhiều người cảm nhận được sự quan tâm qua những món này rõ hơn bất cứ lời chúc nào.
Chỗ để xe máy trong nhà và xe máy mới về nhà
Ở nhà ống, xe máy thường được dắt vào phòng khách hoặc tầng trệt mỗi tối. Theo quan niệm, để xe ngay trước bàn thờ hoặc chắn lối đi thẳng từ cửa vào là không nên, vì "chặn khí" và thiếu trang trọng. Về thực tế, xe chắn lối đi khiến người già, trẻ nhỏ dễ va vấp, và trong trường hợp cháy, chính hàng xe là vật cản lối thoát.
Xe máy còn chứa xăng; xe máy điện có pin. Nên để xe xa bếp, xa ổ điện đang cắm sạc thiết bị khác, không để xe chắn cầu thang, vì cầu thang thường là lối thoát duy nhất ở nhà ống. Danh mục phòng khách của trang có bài riêng về cách tách khu để xe trong phòng khách nhà phố.
Khi xe máy mới về nhà, nhiều gia đình làm một lễ nhỏ, có nơi chỉ thắp hương báo gia tiên, có nơi làm mâm cúng ngoài sân. Đây là tập quán, mỗi nhà một khác. Nếu làm, hãy đặt mâm lễ cách xa xe và không đốt vàng mã gần bình xăng.
Câu hỏi thường gặp
Xe máy màu đen có kém an toàn hơn màu sáng không?
Xe màu tối khó thấy hơn khi trời tối, mưa hoặc sương. Nếu chọn xe màu tối, hãy mặc áo khoác hoặc áo mưa sáng màu, có dải phản quang và bật đèn đúng lúc để bù lại.
Có nên treo bùa bình an trên tay lái xe máy không?
Nếu muốn mang theo, nên để trong cốp hoặc gắn chặt ở chỗ không vướng tay phanh, không đung đưa. Vật dài, nặng treo tay lái có thể cản trở việc điều khiển xe khi cần phanh gấp.
Móc khoá nặng có làm hỏng ổ khoá xe máy không?
Chùm khoá nặng đung đưa liên tục có thể làm mòn ổ khoá và chìa theo thời gian. Nhiều thợ khuyên chỉ để một móc nhỏ trên chìa xe, các chìa khác để riêng.
Mua xe máy mới có cần xem ngày không?
Không bắt buộc, đây là tập quán. Nếu gia đình muốn, nên xem trong những ngày giấy tờ, bảo hiểm đã xong. Việc quan trọng hơn là chạy rốt-đa đúng hướng dẫn và kiểm tra xe khi nhận.
Có nên chọn màu mũ bảo hiểm theo mệnh không?
Bạn có thể chọn màu mình thích, miễn mũ đạt chuẩn, vừa đầu và cài quai chắc. Màu sáng giúp người khác dễ thấy bạn hơn. Không nên dán hay gắn vật cứng lên vỏ mũ.
Để xe máy trong phòng khách có kiêng gì không?
Theo quan niệm, không để xe trước bàn thờ hay chắn lối vào. Thực tế, nên để xe xa bếp, không chắn cầu thang và lối thoát, vì xe có xăng hoặc pin và có thể trở thành vật cản khi có sự cố.