Nhà góc ngã tư được giới buôn bán chuộng vì hai mặt tiền, nhưng khi mua để ở, phong thủy và thực tế cùng chỉ về một hướng: góc nhà là chỗ khí và dòng xe đổi chiều liên tục, nên nhà cần một mặt "tĩnh" để làm lối vào, phòng ngủ phải lùi khỏi phía có xe rẽ, và phần góc nên được dùng như vùng đệm. Nếu làm được ba điều đó, nhà góc là chỗ ở sáng, thoáng; nếu không, gia đình sẽ sống trong một ngã tư thu nhỏ.
Bài này viết cho người mua hoặc xây nhà ở lô góc để ở là chính, không phải để mở cửa hàng. Phần quan niệm phong thủy được nêu kèm lý do thực tế: dòng xe, tầm nhìn, ánh đèn, bụi và sự riêng tư. Những gì các trường phái gọi là tốt hay xấu đều là quan niệm, mức tin tuỳ mỗi người; còn tiếng ồn và nguy cơ xe lao vào góc thì đo và quan sát được.
Phong thủy nhìn nhà góc ngã tư thế nào
Trong cách đọc hình thế, con đường được xem như dòng nước: xe và người chảy qua mang theo "khí". Ngôi nhà nằm ở góc ngã tư vì vậy đứng giữa hai dòng chảy cắt nhau. Phái Loan đầu thường nói nhà góc "khí tán", tức dòng khí đến từ nhiều phía rồi đi nhanh, khó tụ lại trước cửa. Cũng cách nhìn ấy giải thích vì sao nhà góc lại được khen cho việc buôn bán: chỗ khí động là chỗ người qua lại nhiều, dễ được nhìn thấy.
Với nhà ở, cái động ấy trở thành câu hỏi: gia đình cần chỗ nghỉ yên, trong khi góc nhà lại là nơi xe giảm tốc, rẽ, bấm còi và tăng tốc. Các thầy phong thủy theo hình thế hay khuyên chọn một mặt đường làm "mặt chính" để định toạ – hướng, coi mặt còn lại là mặt hông. Lời khuyên này có lý do rất đời thường: một ngôi nhà có hai cửa chính mở ra hai đường lớn thì lối vào không rõ ràng, khách không biết bấm chuông phía nào, gió lùa xuyên qua khi mở cả hai.
Một quan niệm khác hay nghe là nhà góc bị "cắt cước", nghĩa là dòng xe ôm sát chân móng ở cả hai phía. Đây là quan niệm, mức tin tuỳ mỗi người. Phần đo được nằm ở chỗ khác: góc lô thường là nơi xe máy cắt cua sát vỉa hè, ô tô rẽ phải quét đèn pha vào tường, và nếu ngã tư không có đèn tín hiệu thì thỉnh thoảng có va quệt ngay trước cửa. Đọc nhà góc theo phong thủy, vì thế, thực chất là đọc dòng xe.
Năm điều nên quan sát tại chỗ trước khi mua
Ngã tư có đèn tín hiệu hay không. Ngã tư có đèn thì xe dừng chờ trước cửa, sinh tiếng máy nổ, khói và người đứng chờ, nhưng ít va chạm do cắt mặt. Ngã tư không đèn thì xe thưa hơn mà nguy cơ va quệt ở góc lại cao hơn. Hai kiểu này cho hai cách bố trí khác nhau.
Đường nào lớn, đường nào nhỏ. Nếu một mặt là đường lớn, một mặt là đường nhánh, mặt nhỏ thường hợp làm lối vào nhà ở. Nếu cả hai đều lớn, bạn nên tính phương án lùi cửa vào trong, làm sân hoặc khoảng đệm trước cửa.
Chiều xe rẽ sát góc. Đứng ở góc mười lăm phút vào giờ tan tầm, xem xe rẽ phải có ôm sát vỉa hè nhà mình không, có ai leo vỉa hè để tránh đèn đỏ không. Góc bị xe cắt nhiều thì cần bồn cây hoặc trụ thấp bảo vệ chân tường.
Ánh đèn ban đêm. Buổi tối, đi một vòng xem đèn pha ô tô từ đường nào quét thẳng vào ô cửa sổ tầng hai. Phòng ngủ nằm ở đúng ô cửa đó sẽ rất khó ngủ, dù phong thủy có gọi hướng ấy là tốt.
Vạt góc theo quy hoạch. Nhiều lô góc phải cắt vạt một tam giác nhỏ ở góc để đảm bảo tầm nhìn cho xe. Hỏi rõ phần vạt có nằm trong sổ hay không, vì nó quyết định hình dáng mặt tiền và chỗ đặt cửa. Phần hình học của lô đất vạt góc được bàn riêng trong mục hình dáng lô đất của trang.
Chọn mặt chính và đặt cửa vào nhà
Mặt chính của nhà góc nên là mặt mà gia đình ra vào hằng ngày, có chỗ dừng xe an toàn và ít xe tốc độ cao. Trong đa số trường hợp ở đô thị Việt Nam, đó là mặt đường nhỏ hơn. Cửa chính đặt lệch về phía xa góc, cách góc một khoảng đủ để xe dừng trước cửa không chắn tầm nhìn của người đang rẽ. Quan niệm phong thủy gọi đây là "tránh đầu sóng", còn người làm giao thông gọi là giữ tam giác nhìn: hai cách nói, một việc.
Không nên mở cửa chính ngay tại đỉnh góc, nhất là khi góc đã bị vạt. Cửa nằm ở đỉnh góc nhận dòng xe từ cả hai hướng, người bước ra đứng giữa hai làn rẽ, và khi trời mưa nước từ hai mặt vỉa hè dồn về đúng chỗ đó. Nếu muốn tận dụng góc, bạn có thể làm ô cửa sổ lớn hoặc khung kính cố định, có bồn cây phía ngoài, vừa lấy sáng vừa không biến góc thành lối đi.
Mặt hông, tức mặt đường lớn hơn, vẫn dùng được: làm cửa phụ, cửa gara hoặc cửa sổ phòng sinh hoạt chung. Theo cách đọc của nhiều thầy, cửa phụ không nên thẳng hàng với cửa chính để tránh thế khí xuyên. Về thực tế, hai cửa thẳng hàng làm gió lùa và bụi đường lớn thổi xuyên vào bếp. Đặt lệch hai cửa và chèn một vách, tủ giày hoặc cầu thang giữa chúng là đủ.
Bố trí phòng theo hai mặt đường
Bảng dưới gợi ý phân khu cho một nhà góc ba tầng để ở, mặt A là đường nhỏ, mặt B là đường lớn. Đây là ví dụ giả định để bạn đối chiếu với bản vẽ của mình, không phải khuôn bắt buộc.
| Khu vực | Nên đặt ở đâu | Lý do theo quan niệm | Lý do thực tế |
|---|---|---|---|
| Cửa chính, sảnh | Mặt A, xa góc | Lối vào rõ, khí vào chậm | Dừng xe an toàn, ít bụi |
| Phòng khách | Sau cửa chính, ô góc tầng trệt | Nơi đón khí, hợp chỗ động | Hưởng sáng hai phía, chịu ồn được |
| Bếp, ăn | Phía trong, sát tường chung với nhà bên | Bếp cần chỗ kín, tránh gió lùa | Ít bụi đường, dễ thoát khói ra sau |
| Phòng ngủ chính | Tầng trên, ô xa góc nhất | Chỗ tĩnh, có tường tựa | Tránh đèn pha và tiếng còi rẽ |
| Phòng thờ | Tầng trên cùng, phía tường đặc | Cần chỗ yên, không bị xe hướng thẳng vào | Ít rung, ít khói xe |
| Góc nhà tầng trệt | Bồn cây, cửa sổ kính, khoảng đệm | Làm mềm thế góc | Bảo vệ chân tường khỏi xe cắt góc |
Nguyên tắc chung là kéo những phòng cần yên vào phía tường chung với nhà bên cạnh và lên cao, đẩy những không gian chịu được động ra phía góc. Nhà góc có lợi thế lấy sáng hai phía, nên đừng vì sợ ồn mà bít kín cả hai mặt; hãy chọn cửa kính hộp hoặc cửa hai lớp cho mặt đường lớn.
Tiếng ồn, bụi và ánh đèn: phần phong thủy nói bằng chữ "động"
Khi một thầy phong thủy nói nhà góc "quá động", điều người ở cảm thấy thường là tiếng ồn. Ngã tư là nơi xe giảm tốc rồi tăng ga, phanh gấp, bấm còi xin đường. Tiếng ồn thay đổi đột ngột như vậy khó chịu hơn tiếng ồn đều đều của một con đường thẳng. Mặt đường lớn nên dùng cửa kính hộp hoặc cửa có gioăng kín, tường mặt đó dày hơn hoặc có tủ âm tường làm lớp đệm.
Bụi ở ngã tư tích nhiều vì xe dừng chờ và gió quẩn quanh góc. Ban công hai phía tiện phơi đồ nhưng đồ phơi mặt đường lớn sẽ nhanh bẩn. Nhiều gia đình chọn phơi ở sân thượng hoặc lô gia phía trong, giữ ban công mặt đường làm chỗ trồng cây, vừa che bụi vừa làm mềm cái nhìn từ ngoài vào.
Ánh đèn là thứ người mua hay quên. Đèn pha xe rẽ và đèn tín hiệu nhấp nháy có thể hắt vào phòng suốt đêm. Rèm hai lớp với một lớp cản sáng hoàn toàn là cách rẻ nhất. Nếu đang thiết kế, bạn có thể dùng lam đứng ở mặt đường lớn, vừa chắn nắng chiều, vừa cắt tầm đèn quét ngang. Phong thủy gọi đây là "che quang sát", người làm kiến trúc gọi là kiểm soát chói. Một lần nữa, hai cách nói cho cùng một việc.
Riêng tư và an ninh ở nhà hai mặt thoáng
Nhà góc bị nhìn từ hai phía và từ xa, vì ai đứng ở ngã tư cũng thấy được mặt nhà. Một vài cách giữ riêng tư mà không làm nhà tối:
- Kính mờ hoặc kính phản quang nhẹ cho các ô cửa tầng trệt, giữ kính trong ở tầng trên nơi người ngoài khó nhìn thẳng vào.
- Đặt bậu cửa sổ phòng ngủ cao hơn tầm mắt người đi xe máy ngoài đường, ánh sáng vẫn vào mà ánh nhìn thì không.
- Tường rào thấp kèm cây bụi ở phần vạt góc, tránh tường cao kín vừa che tầm nhìn xe rẽ vừa tạo góc khuất.
- Đèn chiếu sáng ngoài nhà ở cả hai mặt, nhất là phía góc, vì góc tối ở ngã tư là chỗ người lạ hay dừng lại.
- Camera quay về phía cửa và góc nhà, đặt sao cho không quay vào nhà hàng xóm, tôn trọng riêng tư của người khác.
- Hộp thư, chuông và số nhà đặt rõ ở mặt chính để khách, người giao hàng không loay hoay ở mặt hông.
Quan niệm dân gian cho rằng nhà góc "lộ" nên khó giữ của. Hiểu theo nghĩa đen, nhà hai mặt thoáng có nhiều cửa hơn, nhiều điểm cần khoá hơn. Kiểm khoá, chiếu sáng và thói quen đóng cửa là phần giải quyết được chuyện ấy.
Khi nào nhà góc ngã tư là lựa chọn tốt để ở
Nhà góc không phải lựa chọn xấu cho gia đình, chỉ là lựa chọn cần thiết kế kỹ hơn. Nó hợp với gia đình muốn kết hợp ở và làm việc nhẹ tại tầng trệt, gia đình cần nhiều ánh sáng tự nhiên, người thích nhà thông gió hai chiều. Ngã tư trong khu dân cư với hai con đường nội bộ, xe chạy chậm, là kiểu nhà góc dễ ở nhất.
Nhà góc khó ở nhất là góc của hai trục đường lớn có xe tải, không đèn tín hiệu, vỉa hè hẹp. Ở đây, mọi lời khuyên phong thủy về "khí tán" trùng với mọi lời khuyên an toàn: lùi nhà, làm vùng đệm, bảo vệ chân tường, đưa phòng ngủ ra xa góc. Nếu lô đất không đủ rộng để lùi, bạn nên cân nhắc kỹ trước khi xuống tiền cho mục đích ở lâu dài.
Một mẹo đơn giản trước khi quyết định: đến ở thử, hoặc ít nhất ngồi ở quán gần đó vào ba khung giờ là sáng sớm, giờ tan tầm và khoảng mười một giờ đêm. Những gì nghe và thấy trong ba khung giờ ấy cho bạn câu trả lời rõ hơn mọi lời bàn về khí.
Câu hỏi thường gặp
Nhà góc ngã tư có hợp để ở lâu dài không?
Có thể ở tốt nếu chọn được mặt đường tĩnh làm lối vào, đưa phòng ngủ lên cao và xa góc, và có vùng đệm ở phần góc. Ngã tư của hai đường lớn không đèn tín hiệu, vỉa hè hẹp là trường hợp nên cân nhắc nhất vì nguy cơ xe lao vào góc là có thật.
Nhà hai mặt tiền nên mở cửa chính ở mặt nào?
Thường là mặt đường nhỏ hơn, nơi gia đình dừng xe an toàn và ít xe tốc độ cao. Cửa đặt lệch về phía xa góc. Mặt đường lớn dùng cho cửa phụ, gara hoặc cửa sổ, không nên thẳng hàng với cửa chính để tránh gió lùa xuyên nhà.
Có nên mở cửa ngay tại đỉnh góc nhà không?
Không nên với nhà ở. Cửa ở đỉnh góc nhận xe từ hai hướng, người bước ra đứng giữa hai làn rẽ và nước mưa từ hai vỉa hè dồn về. Phần góc hợp làm ô kính lớn, bồn cây hoặc khoảng đệm hơn là lối đi chính.
Phong thủy nói nhà góc "khí tán" là sao?
Đó là cách phái hình thế mô tả dòng khí, ví như dòng xe và người, đến từ nhiều phía rồi đi nhanh, khó dừng lại trước cửa. Đây là quan niệm, mức tin tuỳ mỗi người. Về thực tế, nó tương ứng với tiếng ồn, bụi và sự thiếu riêng tư ở ngã tư.
Phần vạt góc của lô đất có làm nhà xấu đi không?
Phần vạt góc là yêu cầu quy hoạch để xe có tầm nhìn khi rẽ. Nó làm mặt tiền có thêm một cạnh xiên, cần xử lý trong thiết kế mặt đứng và chỗ đặt cửa. Bạn nên hỏi rõ phần vạt có nằm trong diện tích được công nhận hay không trước khi mua.
Làm sao giảm tiếng ồn cho phòng ngủ nhà góc?
Đặt phòng ngủ ở ô xa góc nhất, tầng trên, áp tường chung với nhà bên. Mặt đường lớn dùng cửa kính hộp hoặc cửa có gioăng kín, rèm hai lớp cản sáng. Tủ âm tường đặt ở phía mặt đường cũng là một lớp đệm âm thanh khá hiệu quả.